Montessori khuyến khích trẻ chơi độc lập
Theo sự hiểu biết của mình, các hoạt động và đồ chơi Montessori được thiết kế để khuyến khích trẻ chơi độc lập bằng cách khơi dậy sự tò mò, khả năng giải quyết vấn đề và học tập qua trải nghiệm thực tế. Khác với các loại đồ chơi chạy bằng pin được thiết kế với nhiều rực rỡ, Montessori tập trung vào sự đơn giản và có mục đích rõ ràng, giúp trẻ phát triển kỹ năng vận động tinh, khả năng tập trung và sự tự tin.
Các hoạt động như xếp chồng khối, phân loại đồ vật theo màu sắc hoặc hình dạng, hay dùng các giác quan để cảm nhận sự khách nhau giữa các vật liệu tự nhiên giúp trẻ tự do khám phá theo nhịp độ của riêng mình đồng thời rèn luyện các kỹ năng sống cần thiết. Bằng cách tạo ra một môi trường được chuẩn bị kỹ lưỡng với đồ chơi phù hợp với lứa tuổi và có tính mở, cha mẹ có thể giúp trẻ chơi một cách có ý nghĩa mà không cần sự hỗ trợ liên tục, thúc đẩy tính tự lập và sáng tạo cho trẻ ngay tại nhà.
1. Thả Banh Vào Lỗ
Những món mình đã chuẩn bị cho bé:
- Hộp rỗng có khoét lỗ
- Các quả bóng có kết cấu và màu sắc khác nhau
Một trong những trò chơi Montessori yêu thích của bé nhà mình là Thả Bóng Vào Lỗ. Mình chỉ đơn giản sử dụng hộp đồ chơi rút khăn từ Lovevery Play Set có sẳn trong nhà, nhưng các bố mẹ cũng có thể dùng một hộp khăn giấy rỗng, hoặc một hộp sữa bột cũ và cắt một lỗ trò trên nắp.
Bé nhà mình rất thích nhặt các quả bóng nhỏ và thả chúng vào lỗ, trò chơi này tuy đơn giản, nhưng giúp cải thiện khả năng phối hợp tay-mắt bà kỹ năng vận động tinh. Ban đầu, bé nhà mình chỉ tò mò và tùy tiện chơi đùa theo cách của con, nhưng sau một thời gian, khi bé đã hiểu được cách chơi, mình nhận thấy kỹ năng cầm nắm cũng như khả năng tập trung của bé tiến bộ đáng kể. Để tăng phần thú vị, mình thêm vào nhiều loại banh có màu sắc mà vật liệu khác nhau, giúp bé có thêm cảm giác mới mẻ và hào hứng khám phá hơn. Đây là một hoạt động đơn giản nhưng mang lại niềm vui và bài học không giới hạn cho các bé!
2. Di chuyển các khối gỗ
Những món mình đã chuẩn bị cho bé:
- Các khối gỗ
- Các khổi nam châm
- Một chiếc rổ nhỏ
- Một khay nước đá bằng nhựa
Một trò chơi Montessori khác mà bé nhà mình rất thích và gần như dành rất nhiều thời gian để chơi, đó là trò Di chuyển các khối vuông vào khuôn. Mình tận dụng các món đồ chơi mà bé nhà mình chơi lúc nhỏ như các khối gỗ hoặc các khối nam châm. Mình đặt hết các khối ấy vào một chiếc rổ. Sau đó mình đưa cho bé một khay làm đá và hướng dẫn bé lấy từng khối vuông và đặt chúng vào từng ô trên khay.
Bé nhà mình rất thích thú khi di chuyển từng khối một. Để tăng thêm sự hấp dẫn, mình thỉnh thoảng đưa thêm các khối có màu sắc khác nhau và để bé ghép chúng lại thành một cặp. Hoạt động này tuy đơn giản nhưng lại giữ chân được bé rất lâu, đồng thời giúp con học được tính tập trung và nhiều kỹ năng quan trọng khác!
3. Xếp chồng các khối gỗ
Những món mình đã chuẩn bị cho bé:
Mình rất thích sử dụng khối gỗ xây dựng trong quá trình phát triển của con. Ngay từ khi còn nhỏ, bé đã thích khám phá các hình dạng, kích thước và kết cấu khác nhau bằng cách cầm và chạm vào chúng. Ban đầu, con chỉ đơn giản là tò mò và sờ chạm các chúng, nhưng theo thời gian, mình nhận thấy khả năng phối hợp tay-mắt và kỹ năng giải quyết vấn đề của bé được cải thiện khi con thử nghiệm với độ cân bằng và chiều cao. Đến hiện tại, tuy bé nhà mình chưa thể xây nhưng toàn tháp nhỏ hay cây cầu, nhưng bé đã có thể hiểu cách sử dụng lực ở các tay và các ngón tay của mình để có thể xếp chồng các khối gỗ cao nhất có thể. Tôi cũng nhận thấy rằng những khối gỗ này giúp bé tiếp cận các khái niệm STEM từ sớm. Dù là xếp chồng, phân loại hay chỉ đơn giản là đẩy đổ để chơi, những khối gỗ đã mang đến vô số cơ hội học tập và vui chơi trong gia đình tôi!
4. Trò chơi nam châm giúp bé học và chơi
Những món mình đã chuẩn bị cho bé:
- Bảng nam châm size 18×24 in
- Khối nam châm
- Hình nam châm động vật bằng gỗ
- Hình nam châm hình trái cây bằng xốp
Bé nhà mình rất thích đính những con vật và hình trái cây lên bảng, đây trở thành một trong những trò chơi yêu thích mà bé mình gần như chơi mỗi ngày. Mình đã lựa chọn một chiếc bảng nam châm rất nhẹ, có thể treo lên tường hay tháo xuống để bé chơi trên bàn học của bé cũng rất dễ dàng. Để khiến bé chơi được lâu hơn và không bị chán, mình mua thêm một số món đồ nam châm để bé có thể thôi đổi cách thôi khi bé muốn, như khối nam châm, miếng xếp hình nam châm, giúp bé phát triển kỹ năng vận động tinh cũng như phối hợp tay-mắt. Đồng thời, những miễng nam châm có hình ảnh động vật và hoa quả giúp bé học từ vựng bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau.
5. Chiếc Hộp Giác Quan
Những món mình đã chuẩn bị cho bé
- Một Chiếc Thùng hoặc hộp giấy carton
- Giấy Vụn
- Thú Bông nhỏ
Hộp hoặc thùng carton Giấy vụn Thú nhồi bông nhỏ
Một trong những trò chơi Montessori giúp bé nhà mình chơi độc lập tốt nhất là trò Giải Cứu Thỏ Con. Mình sử dụng mớ giấy vụn được xé nhuyễn từ các tập báo cũ và giấu những chú thỏ bông nhỏ xíu bên dưới. Sau đó mình để bé tự tìm cách “giải cứu” các bé thỏ con theo cách mà con muốn. Bé hoàn toàn thú thích và gần như chìm đắm trong trò chơi này! Con đã dành hơn một tiếng đồng hồ để tập trung khám phá và tìm kiếm các bé thỏ. Mình rất thích thú khi thấy con say mê trong trò chơi này, vì nó không chỉ giúp con giải trí và con khuyến khích khả năng khám phá và sáng tạo.
Kết Luận
Việc lựa chọn đồ chơi và hoạt động theo phương pháp Montessori cho bé là một trải nghiệm tuyệt vời. Những hoạt động đơn giản như “Bóng vào hộp” và “Chuyển khối” giúp con mình phát triển kỹ năng vận động tinh và khả năng tập trung, trong khi các khối gỗ, đồ chơi nam châm và thùng cảm giác kích thích trí tưởng tượng và khả năng giải quyết vấn đề.
Mình rất thích nhìn thấy con chơi độc lập, hoàn toàn tập trung và say mê khi khám phá và học hỏi theo nhịp độ riêng của mình. Việc chứng kiến sự tự tin của con ngày càng tăng qua những trải nghiệm thực tế này khiến mình nhận ra giá trị của việc chơi độc lập. Chỉ với một vài vật dụng đơn giản và một chút sáng tạo, các bố mẹ đã có thể tạo ra những hoạt động vừa vui nhộn vừa mang tính giáo dục, giúp con giải trí và phát triển toàn diện.